Nederlands Kenniscentrum Angst en Depressie

Onderzoek naar het effect van magnetische hersenstimulatie (rTMS) op depressieve symptomen

25 juni 2019 - Geplaatst onder: Behandelmethoden, Depressie, Meedoen onderzoek

In de DETECT studie doen wij onderzoek naar het effect van magnetische hersenstimulatie (rTMS) op depressieve symptomen, in vergelijking met de gebruikelijke medicamenteuze behandeling met antidepressiva. We kijken naar het effect van de behandeling op depressieve symptomen. Ook vergelijken we de kosten van de twee behandelingen. Zo willen we antwoord geven op de vraag welke behandeling het meest (kosten)effectief is.

Over het onderzoek

Met dit onderzoek willen we nagaan wat de meerwaarde is van rTMS ten opzichte van de gebruikelijke behandeling voor volwassenen met een depressie bij wie medicatie niet goed werkt (therapieresistente depressie).

De meest gebruikelijke behandeling voor een therapieresistente depressie bestaat uit verandering van antidepressieve medicatie, eventueel in combinatie met cognitieve gedragstherapie (CGt). Omdat veel mensen ondanks deze behandeling depressieve klachten blijven houden, is er behoefte aan andere behandelopties. rTMS is een relatief nieuwe behandeling, die effectief is gebleken voor depressies, met name wanneer dit gecombineerd wordt met CGt, een gesprekstherapie voor depressie.

Wat is rTMS?

Bij repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) dienen we een reeks korte magnetische pulsen toe door uw schedel heen, gericht op bepaalde delen van uw hersenen. Magnetische golven kunnen de schedel zonder probleem of risico passeren. U merkt daar niets van. Deze golven kunnen de hersenen meer of minder actief maken en communicatie tussen bepaalde hersengebieden verbeteren. Wanneer iemand depressief is kan dat te maken hebben met een ontregeling in die delen van de hersenschors. Met rTMS kunnen we de activiteit daarvan mogelijk positief beïnvloeden.

De rTMS behandeling bestaat uit 25 sessies van 30 minuten verdeeld over 8 weken en minimaal 1 sessie cognitieve gedragstherapie per week. In de tabel kunt u zien hoe de rTMS sessies verdeeld zijn over de 8 weken. Tijdens de rTMS behandeling zit u in een comfortabele stoel en na de behandeling kunt u weer naar huis gaan.

Week 1: 4 rTMS sessies
Week 2: 4 rTMS sessies
Week 3: 4 rTMS sessies
Week 4: 3 rTMS sessies
Week 5: 3 rTMS sessies
Week 6: 3 rTMS sessies
Week 7: 2 rTMS sessies
Week 8: 2 rTMS sessies

Hoe kunt u zich aanmelden?

Wanneer u mee wilt doen aan het onderzoek, kan uw behandelend arts u aanmelden. Een onderzoeker neemt dan telefonisch contact met u op om het onderzoek met u te bespreken en om te kijken of u nog vragen heeft over het onderzoek. Wilt u na dit gesprek nog steeds meedoen aan het onderzoek? Dan nodigen we u uit voor een intakegesprek. Tijdens het intakegesprek stelt een psychiater of specialistisch verpleegkundige de ernst van uw klachten vast. Vervolgens neemt een onderzoeker een aantal vragenlijsten bij u af. Ten slotte vult u zelf online een aantal vragenlijsten in.

Wat betekent deelname?

Alle deelnemers aan het onderzoek worden via een loting toegewezen aan ofwel de rTMS + CGt-groep, of de groep die de gebruikelijke behandeling blijft ontvangen. Op deze manier kunnen we de twee behandelingen goed met elkaar vergelijken. De kans om ingedeeld te worden in de rTMS-behandelgroep of de medicatieswitch-groep is ongeveer 50%.
Behoort u tot de rTMS-groep? Dan kunt u direct starten met de rTMS-behandeling.
Als u bent ingeloot voor de gebruikelijke behandeling, ontvangt u een voorstel voor nieuwe medicatie en krijgt u cognitieve gedragstherapie. Na deze behandeling (na 8 weken) krijgt u alsnog de gelegenheid de rTMS-behandeling te ondergaan.

Na de behandelfase van 8 weken maken we nog vier afspraken met u om (live of telefonisch) vragen te stellen. Ook vragen we u dan om online vragenlijsten in te vullen. Dit doen we 4, 6, 9 en 12 maanden na het afronden van de eerste behandelfase.

Zijn er extra kosten/is er een vergoeding als u meedoet aan dit onderzoek?

De behandelingen voor het onderzoek kosten u niets. U wordt niet betaald voor het meedoen aan dit onderzoek.

Voor wie?

U kunt deelnemen aan dit onderzoek wanneer u een unipolaire depressieve stoornis heeft en 2 of meer keer onsuccesvol bent behandeld met antidepressiva. U kunt niet meedoen als u eerder behandeld bent met rTMS of electroconvulsietherapie (ECT).

Vragen?

Vragen over het onderzoek
Iris Dalhuisen, onderzoeker en coördinator DETECT studie
iris.dalhuisen@radboudumc.nl of 06-50098382

Onderzoeksteam
Prof. dr. Indira Tendolkar – Projectleider
Dr. Philip van Eijndhoven – Hoofdonderzoeker
Iris Dalhuisen – Onderzoeker en coördinator

Informatie voor de verwijzers

Wetenschappelijke titel: rTMS in combinatie met CGt als volgende stap in non-responders op antidepressiva: een gerandomiseerde vergelijking met huidige stepped care behandelingen voor depressie (DETECT).
Aanmelden bij het Radboudumc kan via zorgdomein ondervermelding van DETECT studie. U kunt ook contact opnemen met de aanmeldcoördinator afdeling Psychiatrie tel: 024-8187160.

Download de flyer