Nederlands Kenniscentrum Angst en Depressie

‘Late’ moeders hebben grotere kans op depressie

21 maart 2012 - Geplaatst onder: Depressie

(Trouw) –

Het uitstellen van het moederschap heeft zo zijn nadelen. Niet alleen duurt het langer of wordt het zelfs onmogelijk om zwanger te worden en zijn er meer risico’s op afwijkingen en complicaties, ook de moeders zelf lopen gevaar. Een Noors onderzoek toont aan dat ‘late moeders’ meer kans lopen op een postnatale depressie, met een speciale rol voor de bevalling en borstvoeding.

‘Vrouwen die alles op orde willen hebben voor ze aan kinderen beginnen, zijn vrouwen die zich ‘overvoorbereiden’. Ze willen alles tot in de puntjes geregeld hebben en controleren, en dat is de sleutel tot het probleem: als het kind er eenmaal is, kunnen ze het niet aan als niet alles gaat zoals gepland. Een baby kun je nu eenmaal niet controleren, in tegendeel: je moet net extreem flexibel zijn’, legt onderzoekster Silje Marie Haga  van de universiteit van Oslo uit.

Controlefreak

Ze interviewde 12 moeders en analyseerde daarnaast gegevens van 350 kersverse moeders. 16,5 procent (ongeveer 1 op 6) voelt zich depressief in de eerste zes maanden na de bevalling. Er zijn bepaalde biologische factoren die een postnatale depressie bepalen (zoals het wegvallen van bepaalde hormonen), maar ook pyschologische factoren spelen een rol. Het gevoel van falen bij het niet halen van specifieke verwachtingen bijvoorbeeld, of het niet kunnen omgaan met onverwachte uitdagingen. Moeders die een minder vastomlijnd doel voor ogen hebben, kunnen weer beter omgaan met de onvoorspelbaarheid van baby’s en het moederschap.

Verrassend risico: de bevalling en borstvoeding

Soms zorgt ook de bevalling zelf voor een gevoel van falen. Een onvoorziene keizersnede zorgt ervoor dat vrouwen die vastbesloten waren om te bevallen zoals Moeder Natuur heeft voorzien, het gevoel hebben dat ‘ze het niet kunnen’. Borstvoeding, of beter gezegd de problemen ermee, zijn nog een andere factor in het voorkomen van een postnatale depressie. De sociale druk, gewapend met de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie, maakt dat borstvoeding de meerdere is van flessenvoeding. Als borstvoeden echter niet lukt, doordat de baby niet wil drinken, de moeder pijn lijdt of de melkproductie niet op gang komt, dan voelen deze moeders zich alsof ze gefaald hebben. Iets wat door de reacties van andere moeders en de ‘borstvoedingsdictatuur’ nog versterkt wordt.

Niet op roze wolk
Een postnatale depressie is een vorm van een depressie die zich voordoet na de geboorte van een kind. De meeste moeders hebben 3 tot 4 dagen na de geboorte wel last van babyblues (huilen zonder reden bijvoorbeeld), meestal getriggerd door de hormonale veranderingen in het lichaam. Als dit gevoel langer dan een week aanhoudt, wordt het een postnatale depressie die wordt gekenmerkt door hopeloosheid, verdriet, uitputting en slaapproblemen (ook als de baby zelf slaapt). ‘Deze vrouwen zijn niet in de mogelijkheid om van hun baby te genieten. Op zo’n moment depressief worden, is extra zwaar omdat iedereen verwacht dat je gelukkig bent en op een roze wolk zweeft.’

Steun uit je omgeving
Emotionele en praktische steun van de omgeving, en dan vooral van de partner, is cruciaal. ‘Al moeten de vrouwen ook zelf begrijpen dat het leven soms uitputtend kan zijn’, voegt de onderzoekster er aan toe. In een poging postnatale depressie te verminderen en misschien wel te voorkomen, wordt in Noorwegen een webprogramma opgestart, dat vrouwen vanaf de 22ste week zwangerschap tot 6 weken na de bevalling zal volgen en steunen.


Tags: