Nederlands Kenniscentrum Angst en Depressie

Onderzoek toont zwakte in de classificatie van depressie

16 maart 2017 - Geplaatst onder: Depressie

Patiënten met een depressie verschillen sterk van elkaar. Niet alleen in het verloop van de ziekte, maar ook in de klachten die ze hebben. Dit bemoeilijkt het onderzoek naar de oorzaken en optimale behandeling van een depressie.

Psycholoog Rob Wanders gebruikte voor zijn promotieonderzoek statistische modellen. In een groep van bijna 80.000 personen zocht hij patronen van bij depressie passende klachten. Wanders gebruikte veel data: ruim 73.000 deelnemers aan het UMCG LifeLines onderzoek en daarnaast ruim 5.500 uit de Netherlands Mental Health Survey and Incidence Study (NEMESIS), uitgevoerd door het Trimbos Instituut.

Altijd een combinatie

Wanders vond nooit een zuivere depressie, maar er was altijd sprake van een combinatie met –bijvoorbeeld- angstklachten. Verder bleek hoeveel last men van klachten heeft in het dagelijks leven belangrijker te zijn voor het begrijpen van verschillen tussen mensen met een depressie dan de klachten zelf. Zijn conclusie luidt dan ook dat de huidige classificatie van depressie onhoudbaar is.

Wanders licht toe: “Het betekent dat er een grote groep mensen is die depressieve klachten heeft, maar die niet allemaal voldoen aan de diagnose zoals de classificatie volgens DSM-V (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders), het diagnostisch en statistisch handboek van psychiatrische aandoeningen, aangeeft. Het doet daarmee tekort aan de klachten die mensen hebben. Die klachten spelen een belangrijke rol.”

Strikte diagnose loslaten

De resultaten gaven weinig ondersteuning voor de diagnose depressie zoals deze momenteel wordt gehanteerd. De grote groep bleek niet alleen niet aan de criteria voor de diagnose ‘depressie’ te voldoen, maar rapporteerde daarbij wel degelijk klachten waarvan in het dagelijks leven last wordt ondervonden. Wanders concludeert dat onderzoek naar depressie meer resultaat kan opleveren wanneer er breder wordt gekeken dan naar depressieve symptomen en de strikte diagnose depressie wordt losgelaten.

Zijn data-gedreven aanpak kan door behandelaren worden gebruikt om extra informatie over een patiënt te verzamelen. Dat kan uiteindelijk leiden tot efficiëntere zorg op maat. Wanders’ advies is dan ook vooral gericht op behandelaren: “De materie is niet zo zwart-wit als de huidige classificatie aangeeft. Kijk vooral naar hoe veel last patiënten met een depressie ondervinden van hun klachten. Op den duur zal dat hopelijk zorgen dat de classificatie breder wordt getrokken, maar dat proces begint bij een genuanceerde blik.”

Bron: Medicalfacts; lees het complete proefschrift via http://hdl.handle.net/11370/eb9b3227-e3fd-462d-8501-a14c08e8f7b9